Đã không biết bao nhiêu lần tôi định viết bài này rồi. Tôi muốn chia sẻ những bài học tôi đã học được trong giao dịch, bao gồm những cái bẫy mà nhiều người gặp phải và lý do cuối cùng tài khoản bị cháy.
Tôi và đối tác giao dịch của mình từng huy động được 30.000 USD (khoảng 750 triệu VND) vốn, anh ấy cầm số tiền này giao dịch, trong 3 tháng đã đạt được con số đáng kinh ngạc là 2.000.000 USD (khoảng 50 tỷ VND), rồi sau đó chỉ mất 2 tháng để đưa số tiền khổng lồ đó về lại con số không.
Còn tôi thì sao, 7 năm qua tôi đã trôi nổi chìm đắm trong giao dịch, ngày nào cũng ngồi trước 6 màn hình để xem dữ liệu và biểu đồ. Theo tôi thấy, trader là nhóm người duy nhất có tham vọng và giàu trí tưởng tượng hơn cả doanh nhân.
Đây không phải là mỉa mai. Cho dù 99% trader đều thất bại, cho dù 80% trader là những người đàn ông trung niên đang trải qua khủng hoảng, nhưng theo tính toán của tôi, tôi vẫn có khả năng trở thành người chiến thắng trong cuộc đời nhờ giao dịch trong ngày.
Sau ngần ấy năm, thành quả của tôi cũng khá ổn, ít nhất là trước 30 tuổi, tôi đã gần đạt được mục tiêu giao dịch của mình. Giao dịch đã mang lại cho tôi lợi ích về tiền bạc. Nhưng đây không phải là câu chuyện "làm giàu nhanh", để đi đến ngày hôm nay, tôi đã phải trả giá rất nhiều.
Tôi cũng thấy nhiều hành vi của trader khiến tôi rất đau lòng, ví dụ như giao dịch dựa trên tin tức hoặc theo một số "mentor có lịch sử giao dịch tốt", hay có những người mua cái gọi là "thuật toán giao dịch". Tôi rất muốn đánh thức họ, nói với họ rằng đừng bị lừa nữa, chính bạn mới là người có tiềm năng nhất!
Hãy hứa với tôi, đừng làm những điều này trong giao dịch được không?
Nếu chưa hoàn toàn sẵn sàng, đừng giao dịch tùy tiện, nếu không xác suất có lãi của bạn còn không bằng đi đánh bạc ở Las Vegas hay Macau. Ở đó còn có rượu ngon đồ ăn ngon, dịch vụ hoàn hảo, thoải mái hơn giao dịch nhiều.
Tôi đã sớm nhận ra rằng tính bất định của giao dịch là rất cao. Trước khi đi xem phim, tôi có thể đã kiếm được 5.000 USD (khoảng 125 triệu VND), sau khi phim kết thúc tôi đã lỗ mất 10.000 USD (khoảng 250 triệu VND). Điều này hoàn toàn bình thường.
Tôi từng thực sự gặp những trader quen biết kiếm được 2 triệu USD, nên tôi tin mọi thứ đều có thể. Chỉ là trên con đường đến mục tiêu đó, chúng ta sẽ gặp quá nhiều cái bẫy. Vì vậy biết điều gì không nên làm còn quan trọng hơn biết điều gì cần làm. Bởi vì một khi làm sai, bạn có thể mất tất cả.
Đừng tùy tiện đổ tiền vào khi chưa hiểu mình đang làm gì
Quy tắc đầu tiên trong đầu tư của Warren Buffett: bảo vệ vốn của bạn. Mặc dù ông ấy không phải là trader theo đúng nghĩa, nhưng ông ấy thực sự là bậc thầy quản lý tài sản, giỏi đầu tư dài hạn, thái độ của ông ấy với vốn rất đáng học hỏi. Ví dụ, ông ấy không bao giờ đổ tiền vào thứ mà ông ấy cho là không có đủ lợi nhuận xứng đáng.
Đối với trader chúng ta, trước khi giao dịch tài khoản thật, tốt nhất bạn nên giao dịch giả định nhiều lần, nếu không bạn đang đặt vốn của mình vào rủi ro thua lỗ. Vậy khi nào thì bạn được coi là đã sẵn sàng? Đó là khi hệ thống của bạn đã có thể có hiệu suất ổn định. Đọc tiếp, bạn sẽ hiểu ý tôi.
Đừng bắt đầu giao dịch khi chưa có hệ thống và phương pháp giao dịch
Bạn không phải Soros, bạn không thể giao dịch bằng trực giác. Bạn cũng không cần một siêu thuật toán, nhưng bạn nhất định cần một hệ thống giao dịch đáng tin cậy, tác dụng của nó là làm cho giao dịch thực tế hơn. Một hệ thống giao dịch đáng tin cậy sẽ không giúp bạn có lãi mỗi lần, nhưng có nó, bạn sẽ làm ít đi nhiều giao dịch tồi.
Tôi đã tạo hệ thống giao dịch của mình như thế nào?
"Tấn công"——Nó sẽ cho bạn biết trong điều kiện nào, bằng cách nào để vào lệnh. Ví dụ, trong 5 yêu cầu vào lệnh bạn đặt ra có 3 yêu cầu được thỏa mãn. Điều này cũng giúp chống lại sự can thiệp của cảm xúc: nhiều người cảm thấy hôm nay mình có thể kiếm được một khoản lớn, cảm xúc này dễ khiến người ta giao dịch mạo hiểm.
"Phòng thủ"——Nó chỉ dẫn bạn khi nào đóng vị thế, cũng có thể gọi là cắt lỗ. Thông thường chốt lời khi có 50% lợi nhuận, cũng có thể cao hơn. Một hệ thống tốt cũng sẽ xác định khi nào thua lỗ đến mức nào thì cần thoát lệnh, tất nhiên, điều này phải được xác định trước khi vào lệnh.
Tăng vị thế——Nếu thị trường rất có lợi cho bạn, thì bạn có thể cân nhắc tăng vị thế. Lúc này cũng cần một loạt quy tắc do hệ thống thiết lập để hướng dẫn bạn cách làm.
Đừng quá phức tạp——Mỗi công cụ trông đều có vẻ hữu ích, lại còn có tính dự báo. Tôi từng thích thêm đủ loại tín hiệu vào hệ thống, sau đó phát hiện ra rằng cách này không phù hợp với tôi. Hệ thống càng phức tạp, hiệu suất giao dịch của tôi càng tệ. Thế là tôi bắt đầu đơn giản hóa hệ thống, loại bỏ nhiều thứ mà người khác khuyên dùng.
Cho phép không gian thất bại——10 giao dịch tôi có thể lỗ 8. Nhưng không sao, 2 giao dịch còn lại đều thu hoạch lớn, vượt xa khoản lỗ trước đó. Tôi từng có chuỗi lỗ 40 giao dịch liên tiếp. Số lượng thua lỗ không quan trọng. Miễn là bạn quản lý rủi ro tốt, ví dụ tỷ lệ vốn đầu tư chỉ 1%, thì trừ khi bạn lỗ liên tiếp 100 giao dịch, nếu không bạn vẫn còn vốn để tiếp tục giao dịch.
Hệ thống này phải hữu ích——Một hệ thống không thể có lãi trong thời gian dài, nghĩa là bạn thực sự cần thay đổi rồi.
Đừng nghĩ đến "làm giàu một đêm"
Tôi tin mỗi người đều có tiềm năng có lãi trong giao dịch, con đường này có thể nhanh hơn các cách khác. Nhưng xác suất bạn thua lỗ cũng rất cao. Có lãi rồi, bạn cảm thấy mình là thần. Vậy khi thua lỗ thì sao?
Giao dịch thật khác với giao dịch giả định. Có thể tháng đầu làm tốt, nhưng tiếp theo thì không ổn. Tôi biết, mỗi người khi giao dịch đều cảm thấy mình đặc biệt, quyết định giao dịch nhất định là đúng. Nhưng kết quả lại không như ý. Tin tôi đi, đừng kỳ vọng kiếm được nhiều tiền nhanh chóng.
Đừng giao dịch khi cảm xúc của bạn không đúng
Khi mang theo cảm xúc, IQ của tôi cũng giảm đi, khi giao dịch, trong lòng đấu tranh, vừa nguyền rủa vừa tìm lý do. Lúc thì cảm thấy mình là người vô dụng nhất thế giới, lúc thì thắng một lệnh, lại cảm thấy mình thật giỏi. Một ngày trôi qua, chỉ riêng việc tự nói chuyện với chính mình đã khiến tôi cảm thấy vô cùng mệt mỏi.
Đừng giao dịch dựa trên hệ thống của bạn hoặc tin tức
Nếu ai đó thực sự nắm được phương pháp giao dịch tuyệt vời, họ sẽ không dùng nó cho bản thân trước mà bán cho bạn với giá vài trăm USD sao?
Còn có những cái gọi là tin tức và dữ liệu chính xác. Có thể có một số thông tin hữu ích, nhưng phụ thuộc hoàn toàn vào chúng, bạn sẽ phải trả giá.
Đừng mù quáng chạy theo những thứ bên ngoài này. Thông tin có giá trị đến đâu cũng chỉ có thể là một phần trong quyết định giao dịch của bạn, mọi nguồn lực nên được bạn sử dụng, bạn không thể để chúng dắt mũi.
Đừng quá đắm chìm vào câu chuyện của những trader thành công
Trong giao dịch có không ít người thành công, những câu chuyện này cũng thường được mang ra để dụ dỗ người ta trả tiền. Nhưng câu chuyện của người khác không thể đảm bảo thành công của bạn. Không có những câu chuyện này, bạn cũng không bỏ lỡ điều gì. Những thứ giao dịch cần thực ra rất đơn giản: một hệ thống đáng tin cậy, tư duy có hiểu biết của chính bạn. Câu chuyện của người thành công có thể làm hướng dẫn, nhưng chúng không thể sao chép.
Đừng giao dịch
Đây không phải là đùa. Nhiều người thực ra không phù hợp với giao dịch, họ không nên giao dịch. Nếu bạn không có đủ đam mê để liên tục luyện tập và trau dồi, thì thời gian và công sức bỏ ra cho giao dịch đều không đáng.
Tất nhiên, cũng có nhiều người dường như sinh ra để giao dịch. Là một người đam mê giao dịch lâu năm, tôi chỉ cần nhìn thấy biểu đồ giá là trở nên tập trung, và cảm thấy tự do và thoải mái, tôi biết mình nên giao dịch.