Richard Wyckoff là một nhà giao dịch cổ phiếu cực kỳ thành công, người đã đạt được sự hiểu biết sâu sắc về hành vi thị trường thông qua phân tích kỹ thuật, đọc biểu đồ và đọc dòng giá trên bảng điện. Thành công và sự giàu có của ông được công nhận rộng rãi, được xếp vào hàng ngũ những nhà giao dịch huyền thoại cùng với Jesse Livermore và W.D. Gann. Wyckoff đã phát triển phương pháp giao dịch mang tên mình, sử dụng hành động giá và khối lượng để giải mã thị trường và giao dịch, từ đó kiếm được hàng triệu đô la.
Trong loạt bài này, chúng ta sẽ cùng nhau khám phá phương pháp giao dịch của Richard Wyckoff!
Phương pháp quản lý giao dịch của Wyckoff
Tôi mua hoặc bán khi có tín hiệu. Khi tôi vào một lệnh, tôi không biết nó sẽ có lãi hay thua lỗ, sẽ kiếm được bao nhiêu hay mất bao nhiêu. Tôi cố gắng vào lệnh ở vị trí có thể đảm bảo an toàn thông qua lệnh cắt lỗ… để giới hạn rủi ro.
Nếu giao dịch diễn biến theo hướng có lợi, tôi sẽ dời cắt lỗ lên càng sớm càng tốt, cho đến khi không thể xảy ra thua lỗ thêm nữa.
Tôi không giữ vị thế một cách mù quáng, chỉ khi không có tín hiệu nào nhắc tôi cần thoát lệnh thì tôi mới tiếp tục nắm giữ. Dù cắt lỗ của tôi đặt ở đâu, tôi luôn cảnh giác với các tín hiệu nguy hiểm. Đôi khi tôi nhận được những tín hiệu này rất lâu trước khi thực sự thoát lệnh; trong những trường hợp khác, "tín hiệu thoát" của tôi đột ngột và rõ ràng lóe lên trên bảng giá, như một tia chớp giữa bầu trời đen tối.
Khi bảng giá cho tôi biết đã đến lúc "thoát", tôi không bao giờ dừng lại để tính xem lúc này mình đang lãi hay lỗ, hay tình hình chung trong ngày thế nào. Tôi cố gắng để lợi nhuận trung bình của mình không ngừng tăng lên, nhưng tôi không quá chú trọng vào tỷ lệ phần trăm hay số pip kiếm được hay mất đi, mà tập trung hơn vào trạng thái của chính bản thân.
Thảo luận: Wyckoff ở đây đã phác họa các nguyên tắc quản lý giao dịch của ông. Đặc biệt đáng chú ý là ông sử dụng dữ liệu bảng giá làm tín hiệu thoát lệnh. Ngày nay hầu hết các nhà giao dịch không mấy quan tâm đến bảng giá (Level 2) vì họ dường như có "quá nhiều thứ phải làm". Nhưng với một chuyên gia, nếu một công cụ nào đó giúp được họ, thì không có chuyện "quá nhiều thứ". Đằng sau đó ẩn chứa phần thưởng khổng lồ. Khi rủi ro cao, điều quan trọng là phải tận dụng mọi lợi thế có thể.
Mục tiêu linh hoạt
"Cắt lỗ của tôi sẽ được dời lên vị trí không thể thua lỗ thêm, và chẳng bao lâu sau, một đợt tăng nhẹ và một lần breakout khác lại mang đến cho tôi vị trí cắt lỗ mới, từ đó đảm bảo có lãi dù bất cứ điều gì xảy ra… Tôi hoàn toàn ủng hộ phương pháp bảo vệ lợi nhuận này. Loại bỏ thua lỗ một cách khoa học là một trong những yếu tố quan trọng nhất trong giao dịch. Nếu nhà giao dịch không bảo vệ lợi nhuận của mình, anh ta sẽ phát hiện ra rằng có những lệnh tưởng như chắc thắng, cuối cùng lại tuột khỏi tay."
Khi bạn dời cắt lỗ sau một đợt tăng hoặc giảm, bạn đã mở đường cho đoạn lợi nhuận tiếp theo; nhưng khi bạn tùy tiện thoát lệnh sớm, bạn đã bóp chết tất cả những cơ hội đó.
Mục đích của toàn bộ kế hoạch sử dụng cắt lỗ là vắt kiệt từng giọt lợi nhuận cuối cùng trong mỗi giao dịch, và không bao giờ đánh mất bất kỳ phần nào lẽ ra có thể giữ được."
Thảo luận: Wyckoff sẽ dời cắt lỗ theo đỉnh/đáy swing khi giao dịch diễn biến có lợi cho mình. Ông không bao giờ dùng mục tiêu cố định hay tỷ lệ rủi ro/lợi nhuận cứng nhắc. Ông theo đuổi lợi nhuận tuyệt đối.
Những câu hỏi cần tự vấn
Thành công chỉ thuộc về số ít người, điều quan trọng là xác định với chi phí thời gian và tiền bạc tối thiểu liệu bạn có thực sự phù hợp với công việc này hay không. Tóm lại, đây là những câu hỏi then chốt:
✍ Bạn có kiến thức chuyên môn về thị trường và các yếu tố ảnh hưởng đến nó không?
✍ Bạn có đủ vốn để chịu đựng thua lỗ nhằm chứng minh năng lực giao dịch của mình không?
✍ Bạn có thể dành toàn bộ thời gian và tâm sức cho việc nghiên cứu và thực hành bộ môn khoa học này không?
✍ Tình hình tài chính của bạn có đủ vững vàng đến mức bạn không phụ thuộc vào lợi nhuận tiềm năng, để dù không có lãi ngay lập tức, hoặc một thời gian tới không có lãi, bạn cũng không bị ảnh hưởng?
Thảo luận: Wyckoff yêu cầu bạn tự kiểm tra: kỹ năng chuyên môn, vốn, cam kết đầu tư và sự ổn định tài chính của bạn có đạt chuẩn không?
Hãy chú ý đến câu hỏi cuối cùng, nó ngụ ý rằng một nhà giao dịch phải chấp nhận thất bại. Wyckoff có đang tiêu cực không? Hoàn toàn không. Bạn phải chấp nhận thua lỗ, nếu không bạn sẽ không thể quản lý vị thế của mình một cách hợp lý.
Câu hỏi này còn ngụ ý về sự "tách rời" khỏi lợi nhuận. Khi không bị đồng tiền chi phối, giao dịch sẽ trở nên dễ dàng hơn nhiều. Người chuyên nghiệp tập trung vào việc "làm đúng". Tiền sẽ tự đến. Nó không phải là mục tiêu trước mắt, mà là kết quả tự nhiên của giao dịch tốt.
Tóm tắt phương pháp giao dịch
Đây chính là một lợi thế lớn mà nhà giao dịch áp dụng khoa học thị trường có được so với những người không áp dụng. Thông qua phương pháp loại trừ, họ quyết định đi theo bên nào (mua/bán), và cổ phiếu nào mang lại cơ hội tốt nhất. Họ có thể vào lệnh ngay khi giá bắt đầu biến động, hoặc chờ đợt điều chỉnh đầu tiên sau biến động. Họ biết chính xác cổ phiếu nên đi về đâu sau điều chỉnh, và dựa vào diễn biến của nó để phán đoán liệu ấn tượng ban đầu được xác nhận hay phủ nhận.
Sau khi vào lệnh, giá phải đạt được kỳ vọng, nếu không họ nên từ bỏ giao dịch. Nếu đây là một đợt tăng, khối lượng phải gia tăng, và phần còn lại của thị trường phải ủng hộ hoặc ít nhất không chống lại. Khi điều chỉnh, khối lượng phải nhỏ hơn so với khi tăng, điều này cho thấy áp lực bán nhẹ; và mỗi đợt tăng phải kéo dài lâu hơn và tạo đỉnh mới, nếu không thì động lực tăng đã cạn kiệt.
Thảo luận: Wyckoff ở đây đã phác họa những yếu tố cốt lõi trong phương pháp giao dịch của ông, bao gồm:
✍ Vào lệnh khi giá breakout hoặc điều chỉnh.
✍ Chỉ tiếp tục giữ vị thế khi diễn biến đúng như kỳ vọng.
✍ Khi mua, tìm kiếm sự gia tăng khối lượng.
✍ Khi thị trường điều chỉnh, tìm kiếm sự sụt giảm khối lượng.
Bốn nguyên tắc này đều là những ý tưởng vững chắc, đã đứng vững trước thử thách của thời gian.
Bản chất của giao dịch
Với chúng tôi, giao dịch dường như là một bộ môn khoa học phán đoán xu hướng giá tức thời thông qua bảng giá. Nó dựa trên những gì bảng giá đang thể hiện để suy đoán điều có thể xảy ra trong năm phút tới hoặc lâu hơn. Nó không liên quan đến tiên tri, và chúng tôi cũng không tin rằng linh hồn của những người bạn đã khuất có thể giúp ích cho người học.
Đọc bảng giá là một trực giác nhanh như chớp. Mục tiêu của nó là phán đoán liệu Union Pacific hiện đang ở mức 159 đô la có tăng lên 160 đô la hay không, hay ngược lại; suy luận từng giao dịch tiếp theo; nhanh chóng nắm bắt một tình huống mới, để nó lóe qua cán cân trong não như tia chớp, rồi bình tĩnh và chính xác đưa ra quyết định hành động — tất cả chỉ trong vài giây.
Đây là một cách đo lường cung cầu tức thời của một cổ phiếu cụ thể và toàn bộ thị trường, so sánh sức mạnh đằng sau mỗi cổ phiếu và mối quan hệ giữa chúng, đồng thời so sánh với toàn bộ thị trường."
Thảo luận: Wyckoff chỉ rõ rằng giao dịch là xác định xu hướng hiện tại thông qua một chuỗi suy luận. Suy luận có nghĩa là rút ra kết luận duy nhất từ các chi tiết cụ thể (ví dụ "xu hướng tăng", "xu hướng giảm" hoặc "thị trường đi ngang"). Wyckoff đề cập thời gian ra quyết định chỉ "vài giây", điều này cho thấy ông là một nhà giao dịch trong ngày.
Cách tìm kiếm lợi thế
Nhà giao dịch giống như một giám đốc cửa hàng bách hóa; trong văn phòng của ông có hàng trăm báo cáo bán hàng từ các bộ phận khác nhau được gửi đến. Ông ghi nhận xu hướng chung của thị trường — nhu cầu của toàn bộ cửa hàng là lớn hay nhỏ — nhưng ông đặc biệt chú ý đến những danh mục có nhu cầu mạnh hoặc yếu bất thường. Khi ông nhận thấy nhu cầu đối với một loại hàng hóa nào đó rất mạnh, ông sẽ đưa chúng lên nhiều kệ hơn; khi một số hàng hóa không bán được, ông biết thị trường (nhu cầu) đối với loại hàng đó rất thấp, nên ông giảm giá — mang đến ưu đãi cho người mua tiềm năng, và giảm việc nhập hàng những mặt hàng này.
Thảo luận: Làm thế nào để tìm kiếm lợi thế? Wyckoff gợi ý đặc biệt chú ý đến những trường hợp "mạnh hoặc yếu bất thường". Mọi lợi thế đều được xây dựng trên sự mất cân bằng. Khi lực lượng thị trường xuất hiện sự mất cân đối, không cân bằng, thì lợi thế sẽ xuất hiện. Nhận diện những khoảnh khắc này chính là mục đích của giao dịch sinh lời.